Ile czasu na pozew przeciwko szpitalowi?
Co do zasady sprawa o błąd medyczny lub zakażenie szpitalne ulega przedawnieniu po upływie 3 lat od momentu, w którym pacjent dowiedział się o szkodzie oraz o podmiocie odpowiedzialnym za jej powstanie. W praktyce termin ten bardzo często rozpoczyna swój bieg później niż sama hospitalizacja, zabieg operacyjny lub zakończenie leczenia w szpitalu.
Wiele osób zgłasza się po pomoc wtedy, gdy zaczyna się zastanawiać, czy pogorszenie stanu zdrowia po leczeniu rzeczywiście było nieuniknionym powikłaniem, czy też mogło wynikać z nieprawidłowości w procesie leczenia.
Czy po kilku latach od leczenia można jeszcze dochodzić roszczeń?
Jednym z najczęściej pojawiających się pytań pacjentów jest to, czy po upływie kilku lat od operacji, hospitalizacji lub porodu możliwe jest jeszcze skierowanie sprawy przeciwko szpitalowi.
W praktyce bardzo często spotykam się z przekonaniem, że skoro od leczenia minęły dwa lub trzy lata, sprawa jest już definitywnie przedawniona. W wielu przypadkach założenie to okazuje się jednak nieprawidłowe.
W sprawach dotyczących błędów medycznych oraz zakażeń szpitalnych moment rozpoczęcia biegu przedawnienia ustalany jest bowiem odmiennie niż w typowych sprawach cywilnych.
Ile wynosi termin przedawnienia błędu medycznego?
W sprawach dotyczących błędów medycznych oraz zakażeń szpitalnych trzyletni termin przedawnienia bardzo rzadko liczony jest od samego zabiegu, hospitalizacji, czy zakończenia leczenia.
Zgodnie z art. 4421 Kodeksu cywilnego roszczenia o naprawienie szkody na osobie przedawniają się co do zasady po upływie 3 lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć o powstaniu szkody oraz o osobie odpowiedzialnej do jej naprawienia.
Decydujące znaczenie ma zatem moment uzyskania rzeczywistej wiedzy o tym, że pogorszenie stanu zdrowia może pozostawać następstwem nieprawidłowego leczenia, a nie sama data zabiegu czy pobytu
w szpitalu.
Kiedy pacjent dowiaduje się o szkodzie?
Pacjent nie musi posiadać pewności co do popełnienia błędu medycznego, ani specjalistycznej wiedzy medycznej.
W praktyce moment uzyskania wiedzy o szkodzie najczęściej wiążę się z sytuacją, gdy:
- pojawiają się trwałe lub nietypowe powikłania,
- konieczne staje się dalsze leczenie lub operacja naprawcza,
- inny lekarz wskazuje na możliwe nieprawidłowości wcześniejszego leczenia,
- dochodzi do analizy dokumentacji medycznej,
- pacjent powziął uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości leczenia.
W wielu sprawach następuje to dopiero po miesiącach, niekiedy nawet po latach od zakończenia hospitalizacji.
Maksymalny termin przedawnienia – czy zawsze wynosi 10 lat?
Przepisy przewidują również maksymalny termin przedawnienia wynoszący 10 lat od zdarzenia wywołującego szkodę.
W sprawach dotyczących szkód na osobie – a więc typowych spraw medycznych – jego zastosowanie wymaga jednak każdorazowo indywidualnej oceny. Sam upływ czasu od leczenia nie oznacza automatycznie utraty możliwości dochodzenia roszczeń.
Należy jednak wskazać, że w sytuacji, gdy szkoda pozostaje następstwem czynu stanowiącego przestępstwo, roszczenia o naprawienie szkody przedawniają się dopiero z upływem 20 lat od dnia jego popełnienia, niezależnie od momentu, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie zobowiązanej do jej naprawienia. Ocena czy dane zdarzenie może być traktowane jako czyn zabroniony wymaga indywidualnej oceny.
Zakażenie szpitalne a początek biegu przedawnienia
W sprawach dotyczących zakażeń szpitalnych ustalenie początku biegu przedawnienia bywa szczególnie skomplikowane. Bardzo często dopiero analiza dokumentacji medycznej oraz wyników badań mikrobiologicznych pozwala ustalić moment i prawdopodobne źródło zakażenia.
Zakażenie może bowiem:
- ujawnić się dopiero po wypisie ze szpitala,
- przez długi czas być traktowane jako naturalne powikłanie,
- zostać prawidłowo rozpoznane dopiero podczas kolejnego leczenia.
W takich sytuacjach termin przedawnienia liczony jest zazwyczaj od momentu ustalenia związku zakażenia z pobytem w placówce medycznej.
Sprawy dotyczące zakażeń szpitalnych często charakteryzują się tym, że pierwsze objawy infekcji pojawiają się już po zakończeniu hospitalizacji, a pacjent przez dłuższy czas nie posiada informacji o jej rzeczywistym źródle. Niejednokrotnie dopiero wyniki badań mikrobiologicznych, kolejna hospitalizacja lub konsultacja specjalistyczna pozwalają ustalić, że zakażenie może pozostawać w związku z wcześniejszym pobytem w placówce medycznej. Okoliczności te mają istotne znaczenie przy ocenie momentu rozpoczęcia biegu przedawnienia.
Więcej o tym czym jest zakażenie szpitalne przeczytasz w artykule Zakażenie szpitalne-kiedy występuje?
Kiedy bieg przedawnienia może jeszcze się nie rozpocząć?
Wbrew częstemu przekonaniu pacjentów, upływ kilku lat od leczenia nie zawsze oznacza, że termin przedawnienia już biegnie lub że sprawa została definitywnie utracona.
W sprawach dotyczących błędów medycznych oraz zakażeń szpitalnych zdarzają się sytuacje, w których bieg przedawnienia w ogóle jeszcze się nie rozpoczął, ponieważ pacjent nie miał obiektywnej możliwości ustalenia rzeczywistej przyczyny pogorszenia stanu zdrowia.
Może to mieć miejsce, w szczególności wtedy, gdy:
- pacjent przez długi czas pozostawał w przekonaniu, że występujące dolegliwości stanowią normalne powikłanie leczenia,
- rzeczywista przyczyna pogorszenia stanu zdrowia została ujawniona dopiero podczas kolejnej hospitalizacji lub konsultacji u innego specjalisty,
- pacjent nie miał dostępu do pełnej dokumentacji medycznej albo dokumentacja ta została udostępniona dopiero po czasie,
- skutki nieprawidłowego leczenia ujawniły się stopniowo,
- personel medyczny zapewniał pacjenta o prawidłowym przebiegu leczenia, co uniemożliwiło pacjentowi wcześniejsze powzięcie uzasadnionych wątpliwości.
W praktyce oznacza to, że moment rozpoczęcia biegu przedawnienia może przypadać dopiero na czas,
w którym pacjent uzyskał realną wiedzę pozwalającą powiązać pogorszenie stanu zdrowia z przebytym leczeniem lub pobytem w szpitalu.
Ocena przedawnienia w sprawach medycznych niemal zawsze wymaga indywidualnej analizy przebiegu leczenia oraz momentu uzyskania informacji o możliwym błędzie medycznym lub zakażeniu szpitalnym.
W praktyce szczególnie często dotyczy to spraw związanych z zakażeniami szpitalnymi, w których pacjent dopiero po czasie uzyskuje informacje, że rozwinięta infekcja może pozostawać w związku z wcześniejszym pobytem w placówce medycznej.
Przedawnienie roszczeń dziecka poszkodowanego błędem medycznym
Jeżeli szkoda została wyrządzona małoletniemu pacjentowi, przedawnienie nie może nastąpić wcześniej niż po upływie dwóch lat od uzyskania przez niego pełnoletności.
W praktyce oznacza to możliwość dochodzenia roszczeń nawet wiele lat po zdarzeniu medycznym. Regulacja ta ma szczególne znaczenie w sprawach dotyczących błędów okołoporodowych, nieprawidłowej opieki nad noworodkiem lub zakażeń szpitalnych u dzieci. Zdarza się bowiem, że rzeczywisty zakres następstw leczenia możliwy jest do oceny dopiero po kilku latach, kiedy pojawiają się trwałe zaburzenia rozwojowe lub konieczność dalszego leczenia specjalistycznego.
Należy przy tym pamiętać, że po uzyskaniu pełnoletności poszkodowany pacjent może samodzielnie dochodzić przysługujących mu roszczeń związanych z błędem medycznym lub zakażeniem szpitalnym, niezależnie od tego, czy wcześniej działania w tym zakresie były podejmowane przez jego przedstawicieli ustawowych. Z tego względu w sprawach dotyczących małoletnich szczególnie istotne jest indywidualne ustalenie momentu rozpoczęcia biegu przedawnienia.
Czy można przerwać bieg przedawnienia?
Tak. Przepisy prawa przewidują sytuacje, w których bieg przedawnienia może zostać skutecznie przerwany. Oznacza to, że termin przedawnienia zaczyna być liczony od początku.
W sprawach dotyczących błędów medycznych oraz zakażeń szpitalnych ma to szczególne znaczenie, ponieważ ustalenie zakresu szkody oraz odpowiedzialności podmiotu leczniczego często wymaga wcześniejszej analizy dokumentacji medycznej i przebiegu leczenia.
Należy jednak podkreślić, że skutki prawne podejmowanych działań zależą od ich charakteru oraz okoliczności konkretnej sprawy. Z tego względu ocena, czy w danym przypadku doszło do przerwania biegu przedawnienia, powinna być zawsze dokonywana indywidualnie.
W praktyce oznacza to, że w sytuacji zbliżającego się terminu przedawnienia szczególnie istotne jest wcześniejsze ustalenie właściwego sposobu dalszego postępowania.
Najczęstszy błąd pacjentów
Najczęściej spotykaną sytuacją jest rezygnacja z dochodzenia roszczeń wyłącznie z przekonania, że sprawa jest już przedawniona.
Tymczasem wiele postępowań dotyczących błędów medycznych oraz zakażeń szpitalnych rozpoczyna się dopiero wtedy, gdy pacjent dowiaduje się jaka była rzeczywista przyczyna pogorszenia jego stanu zdrowia.
Wiele spraw trafia do analizy po upływie miesięcy, a niekiedy lat od zakończenia leczenia, kiedy pacjent uzyskuje dostęp do dokumentacji medycznej lub konsultuje swój przypadek z innym specjalistą. Niejednokrotnie dopiero wtedy możliwe staje się ustalenie, że pogorszenie stanu zdrowia nie było typowym następstwem leczenia, czy powikłaniem, a mogło pozostawać w związku z nieprawidłowościami w procesie diagnostycznym lub terapeutycznym.
Najczęstsze pytania pacjentów
Czy można pozwać szpital po kilku latach od operacji?
Tak-jeśli dopiero później pacjent dowiedział się o szkodzie lub przyczynie jej powstania.
Od kiedy liczy się przedawnienie?
Termin przedawnienia rozpoczyna się co do zasady od momentu, w którym pacjent uzyskał wiedzę
o szkodzie oraz o podmiocie odpowiedzialnym za jej powstanie, a nie od dnia leczenia lub hospitalizacji.
Czy osoba poszkodowana w dzieciństwie może dochodzić roszczeń po uzyskaniu pełnoletności?
Tak. W przypadku małoletnich termin przedawnienia nie może upłynąć wcześniej niż po dwóch latach od uzyskania pełnoletności, co umożliwia samodzielne dochodzenie roszczeń w dorosłym życiu
Podsumowanie
Ustalenie przedawnienia w sprawach dotyczących błędów medycznych i zakażeń szpitalnych rzadko jest oczywiste. Decydujące znaczenie ma moment, w którym pacjent realnie dowiedział się o szkodzie oraz
o możliwej odpowiedzialności podmiotu leczniczego. Dlatego nawet w sytuacji, gdy od leczenia minęło kilka lat, analiza sprawy może wykazać możliwość skutecznego dochodzenia roszczeń.
Alicja Sandomierska
adwokat
Zdjęcie dodane przez Hatice Baran pochodzi z Pexels
***
Zakażenie podczas cesarskiego cięcia
Staphylococcus epidermidis jest bakterią powszechnie występującą na błonach śluzowych jamy ustnej, nosa, gardła, a także w drogach moczowo-płciowych, jelicie grubym oraz na skórze.
Dla osób zdrowych nie jest zagrożeniem, ale u pacjentów po przebytych operacjach, którzy mają osłabioną odporność może wywołać niebezpieczny wstrząs septyczny [Czytaj dalej…]
{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }